ĐẦU NĂM TUỔI BÁT TUẦN –

TỪ MỸ NHÌN VỀ QUÊ HƯƠNG

Đầu năm Bính Ngọ 2026

Tôi bước sang tuổi tám mươi mốt tuổi Ta.

Tôi thích tuổi Ta,

Bởi được tính từ khi mẹ cha hòa hiệp

cho tượng nghiệp kiếp người.

Tám mươi mốt,

Một con số không còn trẻ để mơ nhiều,

nhưng cũng chưa già để thôi ngẩm nghĩ.

Ba mươi bảy năm trên quê Mẹ

Bốn mươi bốn năm ở Mỹ

vừa đủ để gọi là một đời thứ hai.

Nhưng quê hương Việt Nam,

vẫn là đời thứ nhất.

Người cũ cùng lứa tuổi,

kẻ còn người mất.

Những mái đầu bạc bên dòng Hương năm nào

nay thưa dần như khói sương buổi sớm.

Quê hương cũng khác xưa.

Đường sá mở rộng,

cao ốc mọc lên,

thế giới bước vào tận từng ngõ nhỏ.

Việt Nam đang chuyển mình.

Vừa tự hào giữ nền quá khứ,

vừa dò đường bước tới tương lai.

Tôi không đứng ở trong để khen.

Cũng không đứng ở ngoài để chê.

Tôi chỉ đứng ở giữa,

như một người con xa xứ

vẫn còn thương.

Toàn cầu hóa không chờ ai.

Dân tộc nào không tự đổi mới

sẽ tự tụt lại phía sau.

Nhưng đổi mới mà đánh mất nhân bản

thì tiến bộ cũng chỉ là hình thức.

Một quốc gia mạnh

không chỉ mạnh ở kinh tế,

mà mạnh ở khả năng lắng nghe.

Một chính quyền tự tin

không sợ tiếng nói khác mình.

Tự do văn nghệ

không phải là đặc ân,

mà là dưỡng khí của tâm hồn dân tộc.

Tôi nghĩ về những người viết,

những tiếng nói phản biện,

những người chọn nói thẳng

và chấp nhận hệ lụy.

Ngày mồng ba Tết Bính Ngọ 2026:

Tổng Bí thư Tô Lâm đang ở Washington,

Họp bàn với Tổng thống Mỹ Donald Trump

về hòa bình...

Vòm mái Capitol

vẫn làm thinh.

Tuyết cũ chưa tan trên bậc thềm quyền lực

Nhìn quanh người thân kẻ lạ,

thấy lạc loài xa quá mênh mông.

Huy Đức còn bận ở tù chưa về ăn Tết;

Nguyễn Hữu Liêm ở Mỹ mẹ chết,

chưa được về quê hương đưa mẹ ra đồng.

Lịch sử nào rồi cũng đi qua.

Chỉ còn lại câu hỏi:

chúng ta đã đối xử với nhau

bằng bao nhiêu lòng bao dung?

Tuổi tám mươi mốt,

tôi không còn mong cách mạng.

Chỉ mong hòa giải.

Không phải hòa giải bằng khẩu hiệu,

mà bằng sự tôn trọng khác biệt.

Tôi nhìn về quê hương,

không phải bằng đôi mắt phán xét,

mà bằng đôi mắt biết ơn.

Biết ơn vì đã có một nơi để nhớ.

Biết ơn vì dù xa,

vẫn còn được gọi và nhận ra mình là “người Việt”.

Quê hương không phải là nơi hoàn hảo.

Quê hương là nơi ta còn đau khi nghĩ đến.

Tuổi bát tuần,

đứng giữa hai bờ Thái Bình Dương,

tôi hiểu:

Yêu nước không phải là đứng về một phía.

Yêu nước là mong đất nước đủ lớn,

để chứa được mọi phía.

Xuân đã về.

Không phải khi ngắm đèn lồng, lúc nghe pháo nổ,

mà khi lòng người biết mở.

Như lúa trổ đòng,

xa xưa nghìn năm bờ ruộng;

trĩu hạt chùm cúi xuống giữa đồng quê.

Sacramento Mồng Ba Tết Bính Ngọ 2026

Trần Kiêm Đoàn